اجتماع پرشور مردمی رامسر
خبرگزاری تسنیم، یادداشت؛ دکتر ولیالله شهابی، عضو هیئت علمی دانشگاه گلستان|درباره محاصره تنگه هرمز از سوی آمریکا، واقعیت این است که تعلیق ایجادشده از سوی آمریکا در این آبراه استراتژیک، نشان دهنده زیادهخواهی و قلدری این کشور است. آمریکا علیرغم توافق بر سر آتشبس در جریان مذاکرات اخیر، پس از پایان مذاکرات برخلاف آن عمل کرده و به محاصره تنگه هرمز اقدام کرده است.
پیش از پرداختن به بحث محاصره، اشاره به جایگاه حقوقی تنگه هرمز ضروری است. بر اساس کنوانسیون ۱۹۸۲ حقوق دریاها، تنگه هرمز مشمول حق عبور بیضرر است؛ به این معنا که کشتیها میتوانند بدون پرداخت عوارض خاصی از آن عبور کنند. اما در شرایط جنگی، قوانین حقوق جنگ حاکم میشود. بر این اساس، اگر کشوری درگیر جنگ باشد، میتواند از حق بازرسی کشتیها استفاده کند. بنابراین ایران در شرایطی که احساس کند امنیت ملی کشور در خطر جدی است، میتواند از حق دفاعی خود بر اساس چارچوبهای قانونی بهره ببرد و طبیعتاً این یک حق طبیعی برای ایران است.
تنگه هرمز با عرض تقریباً ۲۱ کیلومتر، مالکیت مشترک بین ایران و عمان دارد. تا وسعت ۲۴ کیلومتر، کشورهای ساحلی حق مالکیت دارند. ایران در قسمتی از این تنگه و عمان در قسمت دیگر حق مالکیت دارد و میتواند برای عبور کشتیها عوارض تعیین کند. جالب آنکه در ۴۷ سال گذشته و حتی در دوران هشت سال دفاع مقدس، ایران مبادرت به این کار نکرده بود، اما اکنون این موضوع به یک برگ برنده برای جمهوری اسلامی ایران تبدیل شده است. امروز تقریباً قاطبه کشورهای جهان از جمله اروپا و آسیا پذیرفتهاند که ایران میتواند از این موقعیت استفاده کند، چرا که تهدید جدی نظامی بر این منطقه انجام شده است.
اما آمریکا عملاً اعلام کرده که اجازه نمیدهد ایران از تنگه استفاده کند و یا اینکه اقدام به محاصره دریایی کرده و کشتیها باید با فرمان و تحت نظر آمریکا حرکت کنند. در حالی که آمریکایی که از آن سوی دنیا آمده، هیچ حق مالکیتی در این منطقه ندارد و جامعه بینالمللی این ادعا را برای او قائل نیست. این اقدامات آمریکا تهدیدی جدی برای اقتصاد جهانی است.
شاید تا دیروز برخی میگفتند محدودیتهایی در اقتصاد جهانی به واسطه رژیم حقوقی تنگه هرمز ایجاد شده که بر عهده ایران است، اما اکنون آمریکا با اقدامات خود فضا را بسیار سنگینتر کرده است. آمریکا با این کار عملاً به پای خودش ضربه میزند. ایران نیز به روشنی اعلام کرده که عبور از تنگه هرمز یا برای هیچ کس نیست یا برای همه هست و نباید کشوری مثل آمریکا یا رژیم صهیونیستی در آنجا قلدری و زورگیری کند.
در جریان مذاکرات، آمریکا تلویحاً پذیرفته بود که ایران رژیم حقوقی تنگه را داشته باشد، اما به شرط مشارکت آمریکا. یعنی آمریکا سهمخواهی میکرد و میگفت من باید در عوارضی که شما میگیرید شریک باشم. این نوعی زیادهخواهی آشکار است.
شرایط فعلی وضعیت جدیدی در اقتصاد جهانی ایجاد کرده است. جهان در حوزه انرژی و ترانزیت کالا از مسیر تنگه هرمز با محدودیت و مضیقه خاصی مواجه شده است. دنیای امروز زیر بار ادعای آمریکا نمیرود و پذیرفته که حق طبیعی ایران است که این عوارض را دریافت کند. نمونه آن، کشتیهای چینی هستند که در این منطقه تردد داشتند. آمریکا نتوانسته در برابر روسیه و حتی کشتیهای ایرانی مقاومت کند. هر چند محاصره دریایی محدودیتها و مشکلاتی ایجاد کرده اما همچنان ترددها ادامه دارد.
ممکن است به زودی بابالمندب نیز بسته شود که به معنای ورود یمن به این عرصه است. با محدود کردن آمریکا در تنگه هرمز، عبور نیروهای تجاری آمریکا از آبراههای دریای سرخ، خلیج فارس و دریای عمان محدود میشود. کشورهایی که قصد عبور دارند نیز باید حق طبیعی ایران را رعایت کنند. بنابراین آمریکا ناگزیر است یا این حصر را بشکند و یا در مذاکره به دنبال گرفتن امتیاز باشد.
انتهای پیام/
دیدگاهتان را بنویسید