×
×

«فرم» را در هنر ایران توسعه دادیم اما «وظیفه اجتماعی» را فراموش کردیم!

  • کد نوشته: 241052
  • ۲۹ شهریور
  • 2 بازدید
  • ۰
  • جمال عرب‌زاده از تفاوت آموزش هنر در ایران و غرب، ضرورت شکل‌گیری ارتباطات حرفه‌ای در هنر، ظرفیت جشنواره برای محک‌زدن استعدادها و انتخاب مجدد «آب» به عنوان موضوع جشنواره تجسمی جوانان گفت.

    «فرم» را در هنر ایران توسعه دادیم اما «وظیفه اجتماعی» را فراموش کردیم!

    جمال عرب‌زاده هنرمند طراح و نقاش، مدیر گروه نقاشی دانشگاه هنر و داور سی‌وسومین دوره جشنواره هنرهای تجسمی جوانان در گفتگو با خبرنگار مهر، درباره وجه کارگاهی بودن جشنواره هنرهای تجسمی توضیح داد: نباید این تصور ایجاد شود که جشنواره به طور کامل به سبک کارگاهی برگزار می‌شود. اصولاً در مدت سه روز نمی‌توان تمام تولیدات و محصولات هنری را به شکل کارگاهی ارائه کرد. با این حال، هنرجویان و شرکت‌کنندگان در طول برگزاری جشنواره تماس زیادی با استادان و دیگر شرکت‌کنندگان دارند و همین فضا فرصت بسیار خوبی برای ارزیابی خود و ایجاد ارتباطات گسترده فراهم می‌کند.

    وی تصریح کرد: یکی از مهم‌ترین ویژگی‌های جشنواره هنرهای تجسمی جوانان، در کنار شناسایی و پرورش استعدادهای هنری، این است که شرکت‌کنندگان با توجه به گروه سنی خود می‌توانند نخستین شبکه ارتباطات حرفه‌ای‌شان را در جامعه هنری شکل دهند. این ارتباطات می‌تواند در ادامه مسیر حرفه‌ای آنها نقش مهمی داشته باشد و فرصت‌هایی را برایشان ایجاد کند که شاید در شرایط عادی به دست آوردن آنها دشوار باشد.

    هنرمند جوان باید خودش را محک بزند

    عرب‌زاده درباره تأثیر جشنواره بر رشد هنرجویان گفت: این تأثیر فقط از مسیر آموزش اتفاق نمی‌افتد، بلکه ارزیابی هنرمند در مقابل سایر شرکت‌کنندگان و استادان نیز اهمیت زیادی دارد. در چنین فضایی است که هنرمند می‌تواند آن‌طور که باید و شاید خودش را محک بزند و از دل این محک‌ها به یک راه درست دست پیدا کند و حتی شناخت مناسبی از هنر خود به دست بیاورد.

    این داور جشنواره تجسمی جوانان در ادامه به حضور هنرمندان جوان از مناطق مختلف کشور اشاره کرد و افزود: بسیاری از شرکت‌کنندگان از روستاها و شهرهای دوردست می‌آیند و ممکن است پیش از حضور در جشنواره فرصت چندانی برای قرار گرفتن در چنین فضای حرفه‌ای نداشته باشند. همین حضور می‌تواند باعث شود این هنرمندان بعد از پایان جشنواره دورنمای واقعی‌تری از خود و هنرشان پیدا کنند.

    آموزش هنر؛ فاصله میان تاریخ و وظیفه اجتماعی

    وی درباره تفاوت آموزش هنر در ایران و غرب گفت: به عنوان فردی که در فرانسه تحصیل کرده‌ام، باید بگویم که ما در ایران با هنر معاصر به عنوان یک پدیده وارداتی برخورد کرده‌ایم. آشنایی ناکافی با مفهوم هنر مدرن سبب شده پرسش‌هایی که درباره هنر مدرن وجود دارد، در طولانی‌مدت آن‌طور که باید و شاید به شکل جدی مطرح نشوند یا پاسخ‌هایی که به آنها داده می‌شود، به اندازه لازم دقیق و درست نباشد. این مسئله باعث شده است آگاهی کاملی نسبت به ابزار هنر و وظیفه هنرمند وجود نداشته باشد.

    عرب‌زاده عنوان کرد: در ایران بیشتر درگیر تاریخ هنر بوده‌ایم تا «وظیفه اجتماعی» هنر و هنرمند و همین مسئله موجب شده نظریات هنری و تئوری هنر در کشور آن‌طور که باید قوی عمل نکند.

    وی در عین حال به یکی از نقاط قوت هنر ایران اشاره کرد و گفت: چون هنر مدرن به عنوان یک پدیده وارداتی در کشور مطرح است، در زمینه فرم و ارائه قوی عمل کرده‌ایم. اگرچه هشیاری و آگاهی عمیقی نسبت به این مسئله وجود ندارد اما فرم به خوبی توسعه پیدا کرده و دلیل مهم این اتفاق را باید در خلاقیت فردی هنرمندان ایرانی جستجو کرد.

    «آب»؛ موضوعی مهم، اما نباید به محدودیت تبدیل شود

    داور سی و سومین جشنواره هنرهای تجسمی جوانان، درباره انتخاب آب به عنوان موضوع این رویداد، تاکید کرد که این انتخاب هم می‌تواند سودمند باشد و هم محدودکننده. هنرمندان باید بتوانند آزادانه خلق اثر کنند و هیچ عاملی نباید خلاقیت آنها را محدود کند. انتخاب موضوعی مهم و ملی مانند آب اتفاق ارزشمندی است اما به شرطی که هنرمندان بتوانند در کنار آن به مسائل دیگر نیز بپردازند و صرفاً به سوژه آب محدود نشوند.

    وی افزود: موضوع جشنواره می‌تواند زمینه‌ای برای توجه بیشتر به یک مسئله مهم فراهم کند، اما نباید آزادی هنرمند در تجربه، خلاقیت و بیان شخصی را از بین ببرد.

    نخبه بودن؛ فراتر از یک عنوان

    عرب‌زاده درباره حضور بنیاد ملی نخبگان در جشنواره هنرهای تجسمی جوانان و اعطای عنوان نخبه به برگزیدگان بیان کرد: این اتفاق به خودی خود ایرادی ندارد و حتی می‌تواند درهای مهمی را به روی هنرمندان برگزیده باز کند. البته در این زمینه باید مفهوم نخبه بودن به درستی درک شود و مشخص باشد که نخبه بودن در دنیای هنر به چه معناست. حضور و دقت‌نظر بنیاد ملی نخبگان می‌تواند فضای مهمی را در اختیار هنرمندان قرار دهد و درهای بزرگی را به روی جوانان بااستعداد باز کند. حتی اگر ۲۰ – ۳۰ درصد از هنرمندان برگزیده از مسیر جشنواره هنرهای تجسمی به آینده حرفه‌ای خود نزدیک شوند و به اهداف بزرگی برسند، دستاورد بزرگی است.

    وی عنوان کرد: شخصاً نگران دادن لقب به جوانان هنرمند نیستم، چون جوان‌های امروزی باهوش هستند و با یک لقب فریب نمی‌خورند. جوانانی که عنوان نخبه دریافت می‌کنند، به خوبی می‌دانند که باید همواره در مسیر پیشرفت باشند و شرایط لازم برای نخبه بودن را احراز کنند.

    پژوهش در کنار خلق اثر هنری

    عرب‌زاده با اشاره به اضافه شدن بخش پژوهش‌های فرهنگ و ارتباطات به جشنواره سی و سوم گفت: حضور هنرمندان از سراسر کشور می‌تواند جنبه‌های پژوهشی مختلفی نیز داشته باشد اما در ابتدا باید مشخص شود که منظور از پژوهش چیست و اصولاً پژوهش قرار است درباره چه موضوعی انجام شود. نمی‌توانم پیش‌بینی کنم جشنواره هنرهای تجسمی چقدر می‌تواند جنبه پژوهشی داشته باشد، چون ما با خلق آثار هنری روبه‌رو هستیم.

    عرب‌زاده در پایان گفت: توجه و ارزش دادن به هنر در هر زمینه و بخشی که باشد، ارزشمند است. هنر انرژی‌ای نیست که هدر برود و قطعاً ما هر هزینه‌ای در هنر انجام دهیم، حتماً از آن هزینه برداشت‌های لازم را در جامعه خواهیم داشت.

    اخبار مشابه:

    دیدگاهتان را بنویسید

    نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *